فرز چیست؟

فرز انگشتی جزء خانواده بزرگ دستگاه های فرز است و برای آنکه کاربرد این دستگاه را به خوبی متوجه شویم در ابتدا به شناخت و کاربرد دقیق دستگاه فرز می پردازیم. دستگاه فرز یک دستگاه برقی است که برای مواردی چون پولیش کردن، شکل دادن، تراشکاری و حکاکی استفاده می شود؛ که به موجب کاربردهای متفاوتی که دارد انواع مختلفی نیز دارد.

دستگاه فرز دارای یک دیسک ساینده است که کار آن شکل دادن به اجسام مختلف است؛ سطح سخت و زبر این دیسک سطح کار را می ساید و شکل مورد نظر را ایجاد می کند.

شاید می توان گفت که هدف اصلی دستگاه فرز صیقلی کردن سطوح و شکل دادن به اجسام از طراحی شده که کیفیت بالا و سختی کمی دارند، است.

یکی از اساسی ترین کاربردهای دستگاه فرز، تراشیدن و حذف حجم بالای فلزات از سطح کار است.

در هنگام استفاده از دستگاه فرز به دو شیوه می توان عمل کرد، یا آنکه دستگاه فرز را به سمت قطعه مورد نظر نزدیک کرد و یا آنکه قطعه را در جای ثابت نگه داشته و دستگاه فرز را به سمت آن برد.

این نکته را باید توجه کرد که دستگاه فرز حرارت زیادی تولید می کند لذا این گرما را نیز به قطعه مدنظر انتقال می دهد لذا برای حفظ ثبات قطعه هنگام انجام عمل فرزکاری باید برای جلوگیری از بروز حادثه از دستگاه خنک کننده فرز استفاده کرد.

ازدستگاه فرز از صنایع مختلفی چون برق، مهندسی، اتومبیل و موارد متعدد دیگری استفاده می شود.

تعریف فرز انگشتی

فرز انگشتی در کارهای ظریف هنری مرتبط با چوب و فلز استفاده می شود. از این نوع فرز برای انجام اموری چون انواع حکاکی، شیارزنی، سوراخکاری، طراحی و… استفاده می شود.

این فرز در خانواده بزرگ فرز ها از ابعاد کوچکتری برخوردار است و برای تراشیدن و صیقلی کردن اجسامی چون لوله های فلزی استفاده می شود. همچنین در اموری چون شکل دادن، حکاکی کردن و نجاری هم کاربرد دارد.

فرزهای انگشتی معمولا با سرعتی معادل ۲۷۰۰۰ دور در دقیقه (RPM) می‌چرخند. این میزان سرعت در مقایسه با انواع بزرگ‌تر فرزها بیشتر است، اما گشتاور کمتری دارد. RPM بالا و گشتاور پایین برای کارهای ظریف‌تر مناسب است. فرز انگشتی یک ابزار برقی است؛ درحالیکه مدل‌های قوی‌تر دستگاه فرز معمولا با فشار بالای هوا کار می‌کنند.

همچنین از فرز انگشتی به دلیل قابلیت نصب انواع ابزار مانند انواع تیغ، سنگ، سنباده، نمد و اسکاچ میتواند برای بسیاری از کارها و برای استفاده در صنایع بسیار متفاوت می توان استفاده کرد.

کاربردهای اساسی فرز انگشتی:

با توجه به آنکه فرز انگشتی یکی از موثرترین و پرکاربردترین نوع فرز در این خانواده برزگ است، لذا تعدادی از کاربردهای اساسی آن را به طور موردی در زیر ذکر کرده ایم:

  • زنگ زدایی ابزار و وسایل فلزی
  • سمباده کاری
  • مجسمه سازی
  • پولیشکاری فلزات
  • صنعت مبلمان
  • تعمیر بدنه خودرو
  • تیز کردن اره
  • تمیز کردن قطعات قالبهای ریخته گری
  • سنگ زنی داخل قطعات فلزی که به شکل استوانه ای هستند
  • رنگبرداری از سطوح فلزی
  • منبت کاری و معرق کاری
  • صاف کردن سطوح چوبی و پلاستیکی
  • کاشت ناخن با فرز انگشتی

برای آنکه کاربرد فرز انگشتی به طور ملموس تری برایتان مشخص شود به توضیح چند کاربرداساسی این فرز که در بالا هم نام آورده شد به اختصار می پردازیم.

تعمیر اتوموبیل

از مهمترین و اصلی ترین کاربردهای فرز انگشتی می توان به تعمیرات اتومبیل اشاره کرد که برای صافکاری و انواع تعمیرات بدنه مورد استفاده قرار می گیرد.همچنین با استفاده از این دستگاه می توان به راحتی بر روی  سطوح برآمده در بدنه خودرو عملیات ساب را انجام داد. این ابزار یکی از وسایل اصلی تمام تعمیرگاه های صافکاری و نقاشی است.

فلز کاری

بسیاری از صنعتگران و شاغلان در صنایع این روزها با کمک فرز انگشتی آثار هنری بی نظیر و جذابی را خلق می کنند، همچنین فرز انگشتی می تواند ابزار مناسبی برای پولیش کردن انواع فلزات به شمار آید.

هنرهای چوبی

شاید بتوان گفت که یکی از اولویت های اصلی شاغلان حوزه منبت کاری، معرق کاری ونجاری استفاده از فرز انگشتی است؛ چرا که از این فرز برای کارهای ظریف و کارهایی چون اکسیدبور، تندیس ها استفاده می شود.

سایر مواد غیر فلزی

با توجه به کاربرد و قدرت فرز انگشتی، امروزه می توان استفاده از آن را در سطوح غیر فلزی نیز مورد مشاهده قرار دهید. از مهمترین و اصلی ترین این سطوح می توان به سطوح پلاستیکی، شیشه و غیره اشاره داشت.

سنگ کاری

از دیگر مهمترین کاربرد استفاده از فرز انگشتی می توان به صنعت سنگ کاری اشاره نمود که برای انواع صیقل های سطحی از این محصول استفاده می شود.

انواع فرز انگشتی

با توجه به آنکه فرز انگشتی کاربردهای مختلفی دارد این دستگاه به سه نوع فرز انگشتی گلو بلند، فرز انگشتی گلوکوتاه و فرز انگشتی مینیاتوری تقسیم می شود که هر کدام برای اهداف مختلفی مورد استفاده قرار می گیرند.

  1. گلو بلند

فرز انگشتی گلو بلند برای کار در فضاهایی که زوایای تند و فضای کمی برای کار وجود دارد استفاده میشود و به راحتی  میتواند به گوشه ها نفوذ کرده و کار سنگ زنی را انجام دهد. به طور مثال برای سنگ زنی جای جوش بین دو سطح فلزی که با زاویه تندی به همدیگر جوش خورده اند بهترین ابزار میتواند فرز انگشتی گلو بلند باشد که میتوان با استفاده از یک تیغ فرز انگشتی تنگستن جای جوش را به بهترین شکل از بین برد.

 

  1. گلو کوتاه

نگامی که سنگ فرز یا مینی فرز در برخی فضاها به موجب آنکه بزرگ هستند قابلیت ادامه کار ندارند از فرز انگشتی گلو کوتاه استفاده می شود. کاربرد این فرز برش کاری و سنگ زنی است.به طور مثال برای برش یک سطح کوچک مربعی روی ورق فلزی یا حتی یک پروفیل آهن میتوان از یک تیغ برش فرز انگشتی روی فرز انگشتی گلو کوتاه استفاده نمود و با دقت فوق العاده زیادی کار برش آهن و فلز را انجام داد و سپس با استفاده از سنگ فرز انگشتی لبه های برش را با دقت سنگ زد و پلیسه های ان را کاملا از بین برد.

  1. مینیاتوری

در واقع ظریف ترین و سبک ترین دستگاه فرز در خانواده فرز است که از آن برای ظریف کاری بر روی چوب وفلز استفاده می شود. این نوع فرز دارای پایه ای ثابت هستند که به راحتی بر روی میز ثابت می مانند و می توان با تمرکز و ثبات بسیار بالایی به انجام انواع ظریف کاری بر روی چوب، فلز و پلاستیک پرداخت.

نحوه کار با دستگاه فرز انگشتی:

دستگاه را روشن کنید و توجه داشته باشید تیغه با سطح کار برخورد نداشته باشد. به فرز انگشتی گلو بلند فرصت دهید تا به سرعت نهایی خود برسد. سپس به آرامی تیغه را بر روی سطح کار بگذارید. برای داشتن یک پایان موفق، فرز انگشتی گلو بلند را در آخر کار به آرامی به سمت چپ بکشید.
فشار بیش از اندازه به ابزار باعث بروز خرابی سطح قطعه چوب و خرابی زود هنگام موتور ابزار می شود. هنگامی که سطح تیغه نامنظم می شود و از حالت اولیه خود خارج می شود با استفاده از سنگ پرداخت میتوانید تیغه را به شکل اولیه خود بازگردانید.

10 نکته ایمنی قبل، در حین و بعد از کار با فرز انگشتی گلوبلند

  1. تنها از تیغه هایی استفاده کنید که سرعت کار با آنها برابر با سرعت فرز انگشتی گلو بلند باشد.
  2. از تیغه های معیوب، ترک خورده، شکسته و لب پر استفاده نکنید و سریعا آنها را تعویض کنید.
  3. قبل از شروع به کار با فرز انگشتی گلوبلند، دقایقی آن را روشن نگه دارید تا در صورت خرابی یا بروز صدای غیرعادی یا لرزش غیر عادی در دستگاه فرز متوجه شوید و سریعا اقدام به برطرف کردن عیب مورد نظر شوید.
  4. هنگام کار با فرز انگشتی گلو بلند آن را محکم بگیرید و دست و انگشتان خود را از قسمتهای متحرک آن دور نگه دارید و تنها زمانی آن را روشن و آغاز به کار کنید که آن را محکم گرفته اید.
  5. قبل از آغاز به کار توجه کنید که تیغه فرز انگشتی گلو بلند با سطح چوب برخورد نداشته باشد.
  6. اگر تیغه را درست نبندید و یا آنکه تیغه معیوب باشد، لرزش و صدای عجیبی از دستگاه حس می شود. ابتدا دستگاه را روشن کنید وبه مدت 1 دقیقه برای تیغه های نو و 3 دقیقه نیز برای تیغه های کهنه صبر کنید.
  7. هنگام کار با فلزات مراقب جرقه هایی که پرتاب می شود باشید و دستگاه فرز انگشتی گلو بلند را به گونه ای در دست بگیرید که جرقه ها به سمت مواد قابل اشتعال و یا به سمت خودتان و افراد دیگر پرتاب نشود و آسیب نرساند.
  8. هنگامی که می خواهید با فرز انگشتی در محل هایی که ارتفاع داردکار کنید توجه داشته باشید که از استحکام جای پای خود اطمینان حاصل کنید و دقت کنید که برای جلوگیری از بروز حادثه کسی در پایین محل کار شما نباشد.
  9. از فرز انگشتی گلو بلند به عنوان ابزار برش استفاده نکنید.

10.هرگز پس از اتمام کار با تیغه، جهت نصب تیغه جدید بلافاصله پس ازخاموش شدن دستگاه این کار را انجام ندهید چرا که تیغه در حین کار به شدت داغ شده و موجب سوختن دست شما می شود، بهتر است که پس ازاتمام کار تا خنک شدن تیغه برای تعویض آن صبر کنید.

مارک ها یا شرکت های مختلف تولید کننده فرز انگشتی

با توجه به آنکه فرز انگشتی جزء پرکاربردترین دستگاه های فرز است برندهای مختلفی چون آنکور، اکتیو، محک و هیوندای به تولید مدل های متنوع و توزیع این ابزار در بازارهای جهانی پرداخته اند.

فرز انگشتی هیوندای HP 1232 یکی از جدیدترین مدل های این برند محبوب است که کاربردهای فراوانی دارد. این فرز شارژی است که برای کارهای ظریفی مثل مجسمه سازی، تولید لوام دندانپزشکی، طلاسازی، تراشکاری و قالب گیری طراحی شده است.

انواع مختلفی از فرز انگشتی در مدل های دیجیتال و آنالوگ در بازار عرضه می شود. فرز انگشتی مینیاتوری شارژی هیوندای HP 1232 از ابزارهای متنوعی برخوردار است که برای بریدن، ساییدن و صیقل دادن در نظر گرفته شده است.

این فرز شارژی با ولتاژ 12 ولت می تواند سری خود را با سرعتی بین 5000 تا 25000 PRM حرکت دهد. برای کسب اطلاعات بیشتر از مدل ها و مارک های مختلف در دسترس در بازار می توانید به سایت Baxabzar.com مراجعه فرمایید.

نوع دیگری از فرز حکاکی هیوندای نیز عرضه شده که با نام هیوندای HP 1732 معرفی می‌شود. قدرت این دستگاه با توان ۱۷۰ وات به گونه‌ای طراحی شده که سرعتی معادل ۸۰۰۰ تا ۳۵۰۰۰ را ارائه می‌کند. هیوندای HP 1732 به یک دیمر مجهز است که به شما اجازه می‌دهد دستگاه را در ۶ حالت تنظیم کنید.

یکی از ویژگی‌های جالب هیوندای HP 1732، چراغ قوه‌ای است که در ابزار تعبیه شده تا امکان کار در شرایط کم‌نور را فراهم کند. برای اطلاعات بیشتر به این لینک مراجعه کنید.

همانطور که در بازار از اجناس مختلف محصولات با کیفیت بالا و با کیفیت پایین وجود دارند بالطبع قیمت این محصولات مطابق با کیفیت آنها متفاوت است. به همین خاطر در بازار وسایل برقی در خصوص فروش دستگاه فرز انگشتی هم از نوع با کیفیت و گران قیمت و هم از نوع کیفیت پایین تر و اما ارزان تر وجود دارد.

برند های مطرح بازار که قیمت بالایی دارند
  • بوش
  • متابو
  • آگ
تولید کنندگان و عرضه کنندگان کمتر شناخته شده با قیمت پایین تر
  • ان ای س
  • ان ای سی

مواردی که هنگام خرید فرز انگشتی باید به آن توجه کرد

سرعت

اولین و مهمترین فاکتور توجه به سرعت دستگاه است که با دور در دقیقه مشخص می شود. این وسیله مممکن است سرعتی در حدود ۳۰۰۰۰ دور در دقیقه داشته باشد.

سایز کولت

معمولا سایزی در حدود  ۶ یا ۸ میلی متر برای این دستگاه تعریف می شود اما معمولا سایز کولت ۶ میلی متری دارند اما برخی از مدل ها قابلیت نصب کولت ۸ میلی متری نیز دارند.

میزان توان

توان یا به اصطلاح قدرت موتور از دیگر مواردی است که در هنگام خرید حتما باید به آن توجه نماید. این مولفه با وات مشخص شده و هر چه بالاتر باشد نشان دهنده قدرت موتور بالاتری است.

انواع ابزارهای مورد استفاده با فرز انگشتی

به دلیل آنکه ابزار فرز انگشتی برای اهداف مختلفی استفاده می شود لذا ابزارهای مختلفی بر روی آن نصب می شود، که در این مقاله به چند نمونه از این ابزارها اشاره می کنیم.

مته فرز انگشتی

یکی از اولین و ساده ترین کارهای قابل انجام با فرز انگشتی و فرز مینیاتوری سوراخکاری است. البته لازم به ذکر است برای استفاده از مته جهت سوراخکاری حتما باید از سه نظام استفاده کرد تا بتوان براحتی سایز های مختلف مته را روی فرز نصب کرد و یا حتما باید از مته های هم اندازه با سایز کولت فرز استفاده کرد.

تیغه فرز انگشتی یا تیغ فرز انگشتی

برای انجام برش های ظریف روی هر متریالی از آهن و چوب گرفته تا شیشه و پلاستیک میتوان از تیغ فرز انگشتی استفاده کرد. انواع مختلفی از تیغه فرز انگشتی وجود دارد مانند تیغه های HSS که برای برش کاری انواع فلزات نرم و آهن و آلومینیوم استفاده می شود. تیغه های تنگستن کارباید که برای برش زدن انواع فولاد ها و فلزات سخت بکار برده می شود.

 

لوازم جانبی و قسمت های مختلف فرز

تفاوت فرز مینیاتوری و فرز انگشتی

تفاوت اصلی این دو ابزار در کاربرد و در قیمت آنهاست. از فرز مینیاتوری به دلیل حجم و وزن کمتر و کوچکتر در امور ظریف کاری و هنری مثل معرق کاری، منبت کاری و حکاکی استفاده می شود.در حالی که فرز انگشتی به خاطر قدرت بیشتر و حجم بزرگتر دستگاه برای فعالیتهایی سخت تر مانند سنگ زنی به وسیله سنگ انگشتی و سمباده زنی عموما در دهانه قطعات فلزی یا چوبی و…. استفاده می شود. همچنین به سبب آنکه کاربرد های متفاوتی دارند اما از یک خانواده هستند قیمت های متفاوتی از یکدیگر دارند.

تعریف فرز مینیاتوری

فرز مینیاتوری، نوعی فرز است که به عنوان زیرمجموعه‌ای از فرز انگشتی، در اموری چون ظریف‌کاری‌های نجاری، منبت‌کاری، فرم‌تراشی، حکاکی و … کاربرد دارد. این دستگاه پرکاربرد دارای یک موتور است که با سرعت مشخصی (با واحد “دور در دقیقه”)، شفت اصلی دستگاه را می‌چرخاند. توان دستگاه و سایز کولت در کنار سرعت، از ویژگی‌های این محصول نسبتا سبک است.فرز مینیاتوری رونیکس، یکی از محصولات پرفروش خانواده فرز ها است.

نوع دستگاه:
  • شارژی
  • برقی
  • پدالی
  • خورطومی
سایز کولت در فرز مینیاتوری:

کولت یا سه نظامی که روی این دستگاه نصب می شود از کوچکترین سایزهای کولت و سه نظام است.

سه نظام: از سایز ۰٫۷ میلی متر موجود می باشد که قابلیت نصب مته  تا ۵ و ۶ میلی متر را دارند.

کولت:  از سایز ۱ ، ۲ تا کولت ۴ و ۵ میلی متر روی آنها قابل نصب است.

7 کاربرد اساسی فرز مینیاتوری:
  • براده برداری و تراش
  • تراش و فرزکاری فولاد و قطعات فلزی
  • برشکاری با انواع تیغ های فرز یا انواع پولکی های برش
  • حکاکی بر اجسام مختلفی چون شیشه، چوب، فلز، چرم، پلاستیک و ….
  • کنده کاری روی چوب یا مواد و اجسام مختلف
  • از بین بردن جای جوش، برای سنگ کاری لبه لوله و پروفیل و مقاطع فلزی دیگر
  • مجسمه سازی و تراش کاری بر روی گچ، گل، سفال، شیشه، فلزات، چوب و پلاستیک
  • طراحی حجم های هندسی و غیر هندسی از درون قطعات
نقش کولت در دستگاه فرز انگشتی

کولت به قطعه ایی گفته میشود که بروی انواع ابزار ها برای محکم کردن و قرار دادن مته و ابزار بکار گرفته میشود و در حقیقت کار سه نظام را در دریل انجام میدهد.
در انواع فرز انگشتی ها نیز دو نوع کولت سایز 6 میلی متر و 8 میلی متر نصب میشود و برای نصب مته یا ابزار روی فرز انگشتی نیز باید در نظر داشت که حتما از مته و ابزارهایی با دنباله ی 6 یا 8 میلی متر استفاده کرد تا مته یا تیغ فرز انگشتی یا هر نوع ابزاری به صورت کاملا ایمن و محکم روی دستگاه قرار گیرد. قابل توجه است که کولت در فرز انگشتی قابل تعویض است و می توان از کولت های 3 میلی متری نیز بر روی انواع فرز انگشتی استفاده کرد.

نقش کولت در دستگاه فرز مینیاتوری

در فرز مینیاتوری نیز انواع کولت قابل نصب است و میتوان کولت های 1 میلی متر ، 2 میلی متر ، 3 میلی متر و 4 میلی متر را روی فرز مینیاتوری نصب کرد و حتی در فرز مینیاتوری قابلیت نصب سه نظام های کوچک هم وجود دارد و میتوان بجای چندین کولت مختلف از یک سه نظام استفاده کرد تا بتوان هر نوع تیغ فرز مینیاتوری و سنگ و سمباده را با سایز دنباله های مختلف براحتی بکار برد تا نیازی به تعویض کولت برای مته های مختلف نباشد.

نقش خرطومی در دستگاه فرز انگشتی

یکی از ابزارهای بسیار کاربردی روی انواع فرز انگشتی و فرز مینیاتوری خرطومی فرز انگشتی و خرطومی فرز مینیاتوری است که به شلنگ فرز انگشتی نیز معروف است. خرطومی فرز انگشتی از یک فنر یا فولاد فنری بلند در حدود 60 سانتی متر تشکیل شده است که داخل یک شلنگ پلیمری قرار گرفته است.
فنر داخلی این خروطومی مانند ابزارهای استاندارد به کولت فرز انگشتی یا مینیاتوری متصل می شود. خود خرطومی نیز مجهز به کولت و ابزار گیر است که میتوان ابزار یا مته و تیغ فرز را روی آن بست و محکم کرد و چرخش فرز انگشتی از طریق فنر داخل شلنگ به کولت منتقل شده و ابزار را روی خرطومی به چرخش در می آورد. هر ابزار یا لوازمی که روی کولت اصلی فرز متصل میشود را میتوان به خرطومی هم نصب کرد و با آن کار کرد.

 

از خرطومی برای انجام کارهای بسیار دقیق و ظریف استفاده میشود و به دلیل وزن کم آن در استفاده های ظریف یا طولانی مدت دست کاربر را خسته نمی کند.

شما مخاطبان عزیز می توانید ضمن آگاهی یافتن از جزئیات فرز انگشتی برای تهیه این ابزار کاربردی و سایر لوازم جانبی آن می توانید به وبسایت باکس ابزار مراجعه فرمایید. خواندن دیگر مقالات وبلاگ در مورد سایر ابزار آلات پیشنهاد نویسنده به شماست.

فرز انگشتی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این فیلد را پر کنید
این فیلد را پر کنید
لطفاً یک نشانی ایمیل معتبر بنویسید.

فهرست